ผู้ปกครองมีความสำคัญอย่างยิ่งในการส่งเสริมการเรียนรู้และพัฒนาการของเด็กปฐมวัยโดยสามารถส่งเสริม ให้เด็กๆเกิดการเรียนรู้ ด้วยวิธีการต่างๆดังนี้
- การมีส่วนร่วมในการวางแผนและจัดกิจกรรม ผู้ปกครองเป็นหนึ่งในกลุ่มแกนนำที่ร่วมประชุม วางแผน และเป็นคณะทำงานในการดำเนินงานโครงการ “มหัศจรรย์สื่อสร้างสรรค์” ร่วมกับครูและผู้แทนชุมชน ทำให้กระบวนการพัฒนาเด็กมีความครบถ้วนสมบูรณ์รอบด้านมากขึ้น
- การสร้างพื้นที่การเรียนรู้ในบ้าน ผู้ปกครองมีส่วนร่วมในการออกแบบและพัฒนาพื้นที่การเล่นเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และสามารถนำแนวคิดไปปรับใช้ในการจัดพื้นที่สร้างสรรค์ในบ้านของตนเองได้ เช่น มุมหนังสือ มุมเล่นอิสระ มุมการเรียนรู้ต่างๆ หรือพื้นที่ที่เอื้อต่อกิจกรรมทางกายของเด็ก เพื่อให้เด็กเรียนรู้อย่างมีความสุขในบรรยากาศครอบครัว
- การเข้าร่วมกิจกรรมและการเรียนรู้ร่วมกับเด็ก ผู้ปกครองได้รับการถ่ายทอดทักษะความรู้ในการจัดการกิจกรรมการเรียนรู้ผ่านสื่อสร้างสรรค์และพื้นที่สร้างสรรค์ มีการส่งเสริมให้ผู้ปกครองทำ “การบ้านครอบครัว” ซึ่งเป็นเครื่องมือสร้างการเรียนรู้ร่วมกันระหว่างผู้ปกครอง เด็ก และศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก เช่น การอบรมสอนวิธีการทำสื่อ การใช้สื่อกับลูกที่บ้าน กิจกรรมเล่านิทาน และกิจกรรมปลูกผักเพื่อส่งเสริมความฉลาดรู้ทางสุขภาพ การมีกิจกรรมร่วมกันนี้ทำให้เกิดความใกล้ชิดและความเข้าใจระหว่างผู้ปกครองกับครูเกี่ยวกับการดูแลเด็กเพื่อเสริมพัฒนาการและการเรียนรู้
- การเป็นตัวแบบและสร้างปฏิสัมพันธ์ เด็กปฐมวัยเรียนรู้จากการปฏิสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อม การสัมผัส สังเกต และการเลียนแบบพฤติกรรมของผู้คนรอบตัว นักจิตวิทยาเน้นย้ำว่ามนุษย์ที่แวดล้อมเด็กในระยะปฐมวัยเป็นปัจจัยที่มีบทบาทสำคัญที่สุดในการก่อรูปพัฒนาการของเด็ก ผู้ปกครองและคนใกล้ชิดเป็นตัวแบบสำคัญที่เด็กมีปฏิสัมพันธ์ด้วยอย่างสม่ำเสมอ
- การสื่อสารและให้การสนับสนุน แรงหนุนจากผู้ปกครองเป็นพลังสำคัญที่ต้องมีการสื่อสารสร้างความเข้าใจ การเปิดโอกาสให้ผู้ปกครองแสดงความคิดเห็น วางแผน และลงมือปฏิบัติการโดยใช้ทรัพยากรของตนเองและชุมชนที่มีอยู่ เป็นการสร้างการมีส่วนร่วมอย่างแท้จริงต่อการพัฒนาศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
- ส่งผลต่อพัฒนาการของเด็ก การมีส่วนร่วมของผู้ปกครองช่วยให้เด็กมีความสุข สังเกตได้จากการที่เด็กชอบมาเรียนที่ศูนย์และอัตราการขาดเรียนลดน้อยลง นอกจากนี้ยังส่งเสริมพัฒนาการด้านสังคมของเด็ก เช่น การเล่นกิจกรรมร่วมกับเพื่อน ฝึกระเบียบวินัย การอดทน การเอื้อเฟื้อแบ่งปัน และความกล้าแสดงออก พัฒนาการด้านภาษาและการสื่อสารก็เพิ่มขึ้นจากการมีมุมอ่านหนังสือและการที่ผู้ปกครองยืมหนังสือกลับไปอ่านกับลูกที่บ้าน ทำให้เด็กมีคำพูดใหม่ๆ และกล้าพูดคุยมากขึ้น
ดร.สรวงธร นาวาผล ผู้อำนวยการกลุ่ม wearehappy องค์กรสาธารณประโยชน์