อย่าปล่อยให้หน้าจอเลี้ยงลูก: คืนสมาธิและจินตนาการให้เด็กเล็กใน 4 ขั้นตอน
หน้าจอกลายเป็นทั้งของเล่นและพี่เลี้ยงจำเป็นของหลายครอบครัว ปฏิเสธไม่ได้ว่าโลกดิจิทัลเปิดการเรียนรู้ได้อย่างไร้ขีดจำกัด ทว่าการปล่อยให้เด็กปฐมวัยจดจ่ออยู่กับจอสี่เหลี่ยมมากเกินพอดี ย่อมค่อย ๆ พรากโอกาสทองในการพัฒนากล้ามเนื้อ การสำรวจผ่านผัสสะทั้งห้า จินตนาการสร้างสรรค์ และปฏิสัมพันธ์ที่มีชีวิตชีวาในครอบครัวไปอย่างน่าเสียดาย
ดร.สรวงธร นาวาผล ผู้อำนวยการกลุ่ม wearehappy องค์กรสาธารณประโยชน์ ชวนพ่อแม่และผู้ปกครองมาร่วมกันปรับทิศทางเพื่อสร้าง “นิเวศสื่อสุขภาวะ” ที่สมดุลให้แก่เด็ก ๆ เพราะหัวใจของการลดเวลาหน้าจอไม่ใช่การหักดิบ บังคับ หรือสร้างบรรยากาศตึงเครียดในบ้าน แต่คือการเปิดพื้นที่ความสุขรูปแบบใหม่ที่น่าตื่นเต้นและอบอุ่นยิ่งกว่าเดิม ผ่าน 4 แนวทางปฏิบัติที่ทุกบ้านสามารถเริ่มต้นทำได้จริง เพื่อคืนเวลาคุณภาพของครอบครัวร่วมกัน
1.กำหนดเวลาใช้จออย่างเหมาะสม
•เด็กเล็กควรใช้จอไม่เกิน 1 ชั่วโมงต่อวัน และควรอยู่ภายใต้การดูแลของผู้ปกครอง
•เลือกเนื้อหาที่สร้างสรรค์ เช่น การ์ตูนส่งเสริมทักษะการคิด หรือคลิปวิดีโอที่ให้ความรู้กับเด็กๆ
•กำหนด “เวลาปลอดจอ” ในบ้าน เช่น ช่วงรับประทานอาหาร หรือก่อนนอน 1 ชั่วโมง
2.สร้างพื้นที่3 ดี (สื่อดี พื้นที่ดี ภูมิดี) ในบ้าน
•จัดมุมเล็ก ๆ ในบ้านสำหรับเด็กๆ เช่น มุมศิลปะ มุมเล่นดินน้ำทราย ตัวต่อ มุมหนังสือ
•ใช้วัสดุที่มีในบ้าน เช่น กล่องกระดาษ ขวดพลาสติก หรือเศษผ้า ให้ลูกได้สร้างของเล่นเอง
•ส่งเสริมให้เด็กได้ เรียนรู้ประดิษฐ์ สื่อสร้างสรรค์จากวัสดุธรรมชาติ หรือจากวัสดุท้องถิ่น
•ส่งเสริมให้เด็กได้เรียนรู้ จากภูมิปัญหาของครอบครัว เช่น งานบ้าน งานครัว งานอาชีพ ของพ่อ แม่ ผู้ปกครอง
3.ออกแบบกิจกรรมกลางแจ้ง
•ให้เด็กได้เล่นนอกบ้าน เช่น ปลูกต้นไม้ เล่นน้ำ หรือวิ่งเล่นในสวน
•จัดกิจกรรมที่เชื่อมโยงกับธรรมชาติ เช่น การปลูกผักในแปลงเล็ก ๆ หรือการให้อาหารสัตว์
4.สร้าง “นักสื่อสารสุขภาวะ” ในบ้าน
•สอนลูกให้รู้เท่าทันสื่อ เลือกเนื้อหาที่เหมาะสม และเข้าใจผลกระทบของการใช้สื่อ
•พูดคุยกับลูกเกี่ยวกับสิ่งที่เขาดูหรือฟัง เพื่อพัฒนาความคิดเชิงวิพากษ์
